శ్రీలంక అంతర్యుద్ధానికి అక్షర రూపం శోభా శక్తి ‘గొరిల్లా’

శ్రీలంక అంతర్యుద్ధానికి అక్షర రూపం శోభా శక్తి ‘గొరిల్లా’
ramthertha-phoపదిహేనేళ్ళకే చేత తుపాకి ధరించి, ఇరవై ఏళ్ళకే శరణార్ధిగా తన మాతృదేశం విడిచిపెట్టి, తర్వాతి జీవనాన్ని భిన్న భిన్న దేశాలలో కాందిశీకుడుగా కూలి పనులు చేసుకుంటూ, తన మాతృభాష తప్ప మరే భాషా రాని ఒక వ్యక్తిని ఊహించండి. ఇటువంటి వ్యక్తి రచయిత అయ్యే అవకాశం ఉందని ఊహించడం దాదాపు అసాధ్యం. కానీ వర్తమాన జీవన సంక్షోభం ఎంతటిదీ అంటే అది రాళ్ళనుంచి రత్నాలను తయారు చేస్తుంది. అంతర్యుద్ధం బారిన పడి దశాబ్దాలుగా కకావికలైపోయిన ఉత్తర శ్రీలంక ప్రాంతం, అక్కడి ఇటీవలి జీవితం కథావస్తువుగా వచ్చిందీ నవలిక. అసలు శ్రీలంక కవి ఎల్‌.టి.టి.ఇ. ఉద్యమ సంబంధిత సాహిత్యం, కొంత కవిత్వం మినహాయిస్తే దాదాపుగా తక్కువనే చెప్పాలి. దీనికి కారణం అత్యధిక శాతం ఉత్తర శ్రీలంకలో నివసించే తమిళులు (జాఫ్నా), తమ భాష తప్ప వేరే భాషలేవీ తెలిసినవారు, చదువుకున్నవారు కాకపోవడం.

ఈ నవలిక రచయిత- రాసిన కాలానికి 32 ఏళ్ళ వయస్కుడు. ఏంథోనీ జేసుదాస్‌గా పుట్టి, రాకీ రాజ్‌గా తన కథ చెప్పి, శోభాశక్తి పేరిట రచయితగా గుర్తింపు పొందినవాడు. ప్రస్తుతం నలభై ఏళ్ళ వయసు. ‘గొరిల్లా’ పేరిట శోభాశక్తి తమిళంలో రాసిన నవలను 2008లో అనసూయా శివనారాయణ్‌ ఆంగ్లంలోకి అనువదించడా భారతీయ ప్రచురణ సంస్థ రాండమ్‌ హౌస్‌ దీని ప్రచురించింది. ఈ నవల కథా ప్రాంతం ఉత్తర శ్రీలంకలో, జాఫ్నాకు దూరంగా ఉండే ఒక మారు మూల బెసత్త పల్లె. వేర్పాటు వాద సాయుధోద్యమ ప్రకంపనల ధాటికి ఇక్కడి దళిత ప్రజలు అస్తవ్యస్తమవుతుంటారు.

నవలిక ఆరంభం ఫ్రాన్స్‌ దేశంలో. అక్కడ ఒకప్పటి బాల సైనికుడయిన రాకీ రాజ్‌, ఫ్రాన్స్‌ దేశపు హోం శాఖ అధికారులతో ఫ్రాన్స్‌ దేశ పౌరసత్వం కోసం దరఖాస్తు చేసుకున్న నేపథ్యంలో వారి పరిశీలనకు- ప్రశ్నలకు జవాబులు చెప్తూ తన సైనిక జీవిత వివరాలను దాచే ప్రయత్నం చేస్తూ ఉంటాడు. శ్రీలంకకు చెందిన తమిళ సాయుధ పోరాట నేపథ్యం గలవారికి యూరప్‌ దేశాల పౌరసత్వం లభించడం కష్టం. సర్వర్‌గా, అంట్లు తోమేవాడిగా, తోటమాలిగా చిన్నా చితకా పనులు చేస్తూ, దేశం కాని దేశంలో వారి వివక్షను ఎదుర్కొంటూ జీవించాల్సిన దురవస్థ ఎంతో మంది సాధారణ శ్రీలంక తమిళులకు ప్రాప్తించింది. ఈ పేద కుటుంబాలు అంతర్యుద్ధంలోని ఇరు వర్గాల మధ్య చిక్కుకుని ఎలా కడగండ్ల పాలయ్యాయో - శోభాశక్తి తన కుటుంబం గురించి చెప్పిన మాటల్లో తెలుసుకోగలం.

‘మా అమ్మా, నాన్నా భారత దేశంలో శరణార్ధులుగా ఉన్నారు. మా గ్రామం తుడిచిపెట్టుకుపోయింది. ఇప్పుడు అదొక నావికా స్థావరంగా మారిపోయింది. ఏమీ మిగల్లేదక్కడ. మా సోదరుడు, సోదరి యూరప్‌లో ఉన్నారు. నేను మా సోదరితో కలిసి జీవిస్తున్నాను’ అని ఈ యువ రచయిత చెప్పిన జీవన విషాదం ఒక తరం శ్రీలంక తమిళ ప్రజల్ని చిందర వందర చేసిన జాతి అస్తిత్వ విద్వేష సర్ప విషం.

gorillaఇంతకీ గొరిల్లా అని పిలిచే దురుసువాడు ఈ రచయిత తండ్రే. నవలిక ఎటువంటి నాజూకుదనాలు, సాహిత్య మర్యాదలు, సౌందర్య దృక్పథాలు పాటించదు. ఇదొక పదిహేనేళ్ళ పిల్లవాడి మాటల్లో చిత్రితమైన కథ. ఆత్మకథ (ఆటో బయోగ్రఫీ) అనుకుంటే కొద్ది పాటిగా వేరు పేర్లూ, స్థలాలూ వాడిన శోభా శక్తి ఈ రచనా ధోరణిని ‘ఆటో ఫిక్షన్‌’ అని అన్నాడు. ‘స్వీయ కల్పన’ అనవచ్చునేమో తెలుగులో.

నవలిక అంతటా అలుముకుని ఉంటుంది అకారణ క్రౌర్యం. రాకీ రాజ్‌ (కథలో శోభా శక్తి) తండ్రి తన కుటుంబం వారితో, ఇరుగు పొరుగు వారితో క్రూరంగా ప్రవర్తిస్తుంటాడు. తన సైనికులుగా చేర్చుకున్న తరుణ వయస్కుల పట్ల ఎల్‌.టి.టి.ఇ. ఈ క్రూర నియమావళిని అమలు పరుస్తుంటుంది. శ్రీలంక సైన్యం, వారి తమిళ మద్దతుదారులు తీవ్రవాద సైనికోద్యమం పట్ల క్రూరంగా చర్యలు తీసుకుంటూ ఉంటారు. చట్ట వ్యతిరేక శరణార్ధులుగా తమ దేశంలో నివాసం ఏర్పరచుకో చూస్తున్న శ్రీలంక తమిళుల పట్ల ఫ్రాన్స్‌ దేశ ప్రభుత్వ సంస్థలు నిర్దయతో వ్యవహరిస్తుంటాయి. ఈ నవలిక ఒక క్రూరత్వ వర్తులంలో, కటువైన వాతావరణాన్ని ఉన్నది ఉన్నట్టుగా చిత్రించడంలో కృతకృత్యత సాధిస్తుంది.

‘గొరిల్లా’ నవలికలో ప్రతి అయిదారు పేజీలకు అధో సూచికల్లో కొన్ని పేర్లు శోభా శక్తి ప్రస్తావిస్తాడు. వీరంతా సాయుధ సైనికోద్యమ క్యాడర్‌గా అంతర్యుద్ధంలో ఆహుతైపోయిన పేద, దళిత తమిళ యువకులే. గొరిల్లా నవల ఒక బతుకు గాయాల మూట. పట్టు తప్పిన సామాజిక కార్యాచరణ వలన నెత్తురోడిన ఉదంతపు విషాద వివరణ. ఎల్‌.టి.టి.ఇ. వర్గాలు తమకు ఎదురు తిరిగిన వారిని, వ్యతిరేకించిన వారిని ఎటువంటి శిక్షలకు గురిచేస్తాయో వాటిని శోభా శక్తి సైతం, తన యువ మిత్రులతో బాటుగా ఒక నిర్బంధ శిబిరంలో అనుభవించాల్సి వస్తుంది. తను ఏ తప్పూ చేయకుండానే ఇటుంటి వికృత, విపరీత అనుభవానికి గురి కావడం శోభ శక్తి కళ్ళు తెరిపిస్తుంది.

ఇంతకీ వారు చేసిన నేరమల్లా ఏమిటంటే, ఎల్‌.టి.టి.ఇ. సాయుధ క్యేడర్‌గా ఉంటూ, తమ గ్రామ శివార్లలోని నది ఇసుక దొంగిలించి పట్టుకుపోయి లాభసాటి వ్యాపారం చేస్తున్న ఒక ఎల్‌.టి.టి.ఇ. ఛోటా నాయకుణ్ణి అడ్డుకోవడం. ఈ శిక్షలు ఇంతటితో ఆగక, వీరు తమిళుల తీవ్రవాద ఉద్యమం గురించి, శ్రీలంక సైన్యానికి వివరాలు అందజేస్తున్నారన్న అనుమానంతో పదే పదే నిర్బంధించడం, నిఘాలో ఉంచడం, వెన్నాడి పట్టుకోవడం వంటి గొలుసు చర్యలకు కొంతకాలం గురయ్యాక, ఇక మిగిలిన మార్గం దేశాంతరం వెళ్ళిపోవడమే అని రహస్యంగా పడవలపై, హెచ్చు డబ్బు చెల్లించి భారత దేశ తీరం చేరడంతో ఒక ముఖ్య ఘట్టం ముగుస్తుంది.

ఫ్రాన్స్‌ ఎలా చేరిందీ కథ అంత వివరాలివ్వదు కానీ, అక్కడ అధికారులు వీరి పౌరసత్వపు దరఖాస్తులను నిశితంగా, తీవ్రంగా పరిశీలిస్తుంటారు. ఎలాగయినా తిరస్కరించాలన్నది వారి లక్ష్యం. సాధారణ పౌరులా, లేక ఎల్‌.టి.టి.ఇ.తో సంబంధం గలవారా అన్నది కీలకాంశం. వీరి తగువులు యూరప్‌ దేశాలలోనూ కొనసాగుతుంటాయి. గొరిల్లా నవల ఆరంభపేజీల్లోనే ఇందిరా గాంధీ హత్య ప్రస్తావితం అవుతుంద. సాక్షాత్తూ దుర్గ అవతారం వంటి ఇందిరా గాంధీ బతికి ఉంటే శ్రీలంక తమిళులకు సత్వర న్యాయం జరిగి ఉండేది అన్నది ఆ శ్రీలంకలోని తమిళ ప్రజల మనోగతం. చరిత్ర ఎటువంటి విరుద్ధ అంశాలతో నిండి ఉంటుందంటే, అది తమిళుల తీవ్రవాద సంస్థ.

తమ కార్యాచరణకు గండి కొట్టేలా ఎక్కడ తిరిగి మళ్ళా ఐ.పి.కె.ఎఫ్‌.ను ప్రయోగించే నిర్ణయం తీసుకుంటారో అన్న భయంతో, ఏ ఇందిరా గాంధీ అయితే బతికి ఉంటే బాగుండును అని తలిచారో, అదే ఇందిరా గాంధీ కుమారుడు రాజీవ్‌ గాంధీని హత్య చేసి, ప్రపంచ వ్యాప్తంగా అత్యంత కరడు కట్టిన టెర్రరిస్టు సంస్థగా పేరు తెచ్చుకుంది. సామరస్య ధోరణి, మితవాదం మొదట్నుంచీ తమిళ వేర్పాటు ఉద్యమంతో అంతర్భాగాలుగానే ఉన్నా, అటువంటి సామరస్య భావజాలం గల నాయకుల్నీ, రాజకీయ పక్షాల్నీ పూర్తిగా నిర్మూలించి తానే ఏకైక శ్రీలంక తమిళుల ప్రజల ప్రతినిధి సంస్థగా పెద్ద ఎత్తున హింసకు దారితీసింది ఎల్‌.టి.టి.ఇ. ఒక పల్లెటూరి జీవితం ప్రమాణంగా, తొలుత సింహళీయుల వివక్ష కొద్ది మేరకు ఉన్నా, ఇప్పుడీ తీవ్రవాద చర్యల వల్ల మొత్తం ఉత్తర శ్రీలంక తమిళులందరూ ఎలా శ్రీలంక సైన్యం, ప్రపంచవ్యాప్త తీవ్రవాద వ్యతిరేక సంస్థల నిఘా నేత్రంలో చిక్కుకున్నారో, ఎలా మద గజాల మధ్య చిక్కిన మేకపిల్లలైపోయారో కొంతైనా చెప్పే ప్రయత్నం చేశాడు శోభా శక్తి ఈ నవలికలో.

ప్రజాస్వామిక పద్ధతులపై విశ్వాసం ఒక ప్రాపంచిక సంస్కృతి. జులుం, అణచివేత, హింసాత్మక ప్రతిఘటన- తమ ప్రభావాన్ని ఆ మేరకు తప్పనిసరిగా సమాజంపై కలిగిస్తాయి. శాంతియుత పద్ధతులపై నమ్మకం గల పాత్ర ‘లొక్కా’ రాకీ రాజ్‌కు ఫ్రాన్స్‌లో తారసపడుతుంది. ఆయనా శ్రీలంక తమిళుడే. నవలలో గాంధీ, మండేలా పంథా కార్యాచరణ సైతం చర్చకు వస్తుంది. ‘లొక్కా’ అంటాడొక చోట ‘మనం అభిప్రాయాల్ని అభిప్రాయాలతో ఎదుర్కోవాలి తప్ప, పిడి గుద్దులతో కాదు’.

తన శాంతియుత పద్ధతుల సమర్ధనకు, దేశం కాని దేశంలో, తోటి తమిళుల చేతిలో లొక్కా హత్యకు గురికావడం కథలో చివరి ఘట్టం. ఈ నవలిక రాస్తున్న కాలంలో తాను ఎంతో ప్రాణభయంతో ఉన్నానని తెలిపాడు శోభా శక్తి. తమిళంలో ఈ నవల చదివి, అనువాదకురాలు తాను ఆంగ్లంలోకి అనువదిస్తానని ఇంగ్లీష్‌లో ఇ-మెయిల్‌ పంపుతే అందుకు శోభా శక్తి జవాబుగా- ఇంగ్లీష్‌ రాదు, కేవలం తమిళం’ అని తన ఫోన్‌ నెంబర్‌ ఇచ్చాడు.

rama-therthaశ్రీలంకలోని కుంజన్‌ ఫీల్డ్స్‌ గ్రామం, పరిసరాలు, జాఫ్నా నగరం, అంతర్యుద్ధ కాలపు ఆందోళనలు, ఒక అనధికార యుద్ధ కాలపు అస్తవ్యస్థ సమాజం, బాంబుల బెల్టులు కట్టుకున్న యువతులు, చదువులేని యువతరం, దొంగ సారా వ్యాపారులు, నయవంచక పోలీసులు, హంతకులు, వేశ్యలు, రైతులు, అమాయకులు- ఇందర్నీ గాఢమైన నైరూప్య ఛాయల్లో చూపే అక్షర వర్ణ చిత్రం- గొరిల్లా నవలిక. దీని పఠనానుభవం ఇవాల్టి జీవితాల సూటి పరిచయాన్ని పాఠకులకు అందిస్తుంది. హింసాత్మక వర్తులంలో చిక్కుకునే ఏ సమాజానికైనా- ఉద్యమ లక్ష్యాలు ఎంతటివైనా- ఏం జరుగుతుందో అన్నదానికి ‘గొరిల్లా’ ఒక అనివార్యమైన, కరకు ఉదాహరణ.

బడుగుల చదువులకు వయో పరిమితా ?

studentsహైదరాబాద్‌, మేజర్‌న్యూస్‌: వయోజన పాఠ శాలలు పెట్టి వృద్ధులను సైతం విద్యావంతులను చేసిన ప్రభుత్వం ఇప్పుడు విద్యార్థులకు వయోఃపరి మితి విధించే దిశగా అడుగులు వేయడంపట్లు బడుగులు మండిపడుతున్నారు. ‘ఇల్లాలి చదువు ఇంటికి వెలుగు’... అంటూ గోడ మీదరాతలు రాయించి గ్రామీణ మహిళలను విద్యావంతులను చేసేందుకు కృషి చేసిన ప్రభుత్వం ఇప్పుడు చదువుకునేందుకు ముందుకు వస్తున్న బడుగులపై ఎందుకు బండలు వేస్తోందని వారు ప్రశ్నిస్తున్నారు.

బడుగు విద్యార్థులకు వయోఃపరిమితి నిర్ణయిం చి ఆ వయస్సు దాటిన వారికి ఫీజులు, ఉపకార వేతనాలు చెల్లించేది లేదనే నిర్ణయం తీసుకునే దిశగా ప్రభుత్వం పావులు కదుపుతోంటే, ఇటు బడుగు విద్యార్థులు ఆందోళనకు గురవుతున్నారు. ఎపిపిఎస్సీ విధి విధానాల ప్రకారం ఉద్యోగ అర్హత కు వయోఃపరిమితిలో ఏ విధమైన నిబంధనల ఉన్నాయో వాటిని విద్యా సంస్థల్లో కూడా అనుసరిం చేందుకు ప్రభుత్వం చర్యలు చేపట్టనున్నది. ఈ నేపథ్యంలో ఓసీ, బీసీ తదితరుల వయోః పరిమితి 34 సంవత్సరాలుగాను, ఎస్సీ, ఎస్టీలకు అదనంగా మరో ఐదు సంవత్సరాలు రిలాక్సెషన్‌ ఇవ్వనుంది. ఈ విధానం వచ్చే విద్యా సంవత్సరం నుండి అమ లు చేయాలని ప్రభుత్వం తీవ్రంగా యత్నిస్తోంది.

table-ageఇదే జరిగితే రాష్ర్ట వ్యాప్తంగా 62 వేలమంది విద్యార్థులకు పైగా వేటుపడే అవకాశం ఉంది. అయితే ఫీజుల విషయంలో ఎస్సీ, ఎస్టీ విద్యార్థు లతో సమానంగా చెల్లింపులు చేస్తున్న ప్రభుత్వం వయోఃపరిమితి విషయానికి వచ్చేసరికి ఎందుకు తేడా చూపుతున్నారని బడుగు విద్యార్థులు ప్రశ్నిస్తు న్నారు. ఎస్సీ, ఎస్టీ విద్యార్థుల మాదిరిగానే తమకూ 39సంవత్సరాల వయోఃపరిమితిని కొనసాగించా లని కోరుతున్నారు. ఫీజు రీయింబర్స్‌మెంట్‌ దుర్వి నియోగం అవుతున్న కారణంగానే ఈ నిర్ణయం చేయాల్సి వస్తోందని ప్రభ్తుత్వం సమర్ధించుకోవ టాన్ని బడుగు విద్యార్థులు తప్పుపడుతున్నారు. ఉన్నతవిద్య అభ్యసించడం ద్వారా ప్రైవేటు సంస్థల్లో కూడా ఉపాథి పొందే అవకాశం ఉంది కనుక ఎసీసీ ఎస్సీ నిబంధనలతో ఏవిధంగా లింకు పెడతారని వారు ప్రశ్నిస్తున్నారు. ప్రభుత్వం ఉపాథి చూపట్లే దనీ కనీసం ఉపాథి చూపై కంపెనీలలో చేరే అవకా శాలకు ఎందుకు గండికొడతారని ప్రశ్నిస్తున్నారు.

2010-11 విద్యా సంవత్సరానికి సంబంధించి 70 సంవత్సనాలకు పైబడిన వారు 51మంది పీజీ కోర్సులు చేస్తున్నారనీ, 60నుండి 70 మధ్య వయ స్కులు 20మంది ఉన్నారనీ... గణాంకాలు చూపి అందరిపై వేటు వేసే ప్రయత్నం సరైన నిర్ణయం కాదని బడుగులు ఆరోపిస్తున్నారు. ఆర్థికంగా ఎదుగుతలలేని బడుగులు ఉన్నత చదువులు చదవాలంటే కచ్చితంగా ఫీజులు, ఉపకారవేతనాలు చెల్లిస్తున్న విధంగానే వయోపరిమితి విధించడం సరికాదంటున్నారు. అయితే ప్రభుత్వం తన విధానాన్ని మార్చుకోని పక్షంలో పెద్దఎత్తున ఉద్యమిస్తామని హెచ్చరిస్తున్నారు.

అన్ని కోణాల్లోంచి పరిశీలించాలి

లోక్‌పాల్‌ కమిటీ కో-చైర్మన్‌గా ఉన్న శాంతి భూషణ్‌, సభ్యుడిగా ఉన్న ఆయన కుమారుడు ప్రశాంత్‌ భూషణ్‌లపై అవినీతి ఆరోపణలు రేపిన దుమారం మధ్య నూతన లోక్‌పాల్‌ బిల్లు ముసాయిదా రూపకల్పనా కమిటీ తొలి సమావేశం నిర్వహించింది. మురార్జీ దేశారు ప్రభుత్వంలో న్యాయశాఖ మంత్రిగా పనిచేసి, ఆ తరువాత బిజెపిలో చేరి, అటు పిమ్మట అవినీతిపై పోరాట యోధుల అవతారమెత్తిన శాంతి భూషణ్‌, ఆయన తనయుడు ఇప్పుడు తామే అవినీతి ఆరోపణల రొచ్చులో కూరుకుపోవడం పెద్ద చర్చనీయాంశమైంది. కోర్టులో దాఖలైన ఒక ప్రజా ప్రయోజన వ్యాజ్యం విషయమై సమాజ్‌ వాదీ పార్టీ అధినేత ములాయం సింగ్‌ యాదవ్‌తో శాంతి భూషణ్‌ ఫోన్‌లో మాట్లాడినప్పుడు ఈ కేసు నుంచి ఒక ఎస్‌పి నాయకుణ్ణి గట్టెక్కించేందుకు న్యాయమూర్తికి లంచమివ్వాలని సూచించినట్లు, ఈ విషయంలో తన కుమారుడు ప్రశాంత్‌ భూషణ్‌ సహకరిస్తాడని కూడా చెప్పినట్లు ఆ సీడీలు వెల్లడించాయి. సమర్థవంతమైన లోక్‌పాల్‌ బిల్లును అడ్డుకునేందుకే ఎవరో ఈ సీడీలు విడుదల చేశారని, ఇవి బోగస్‌ సీడీలని శాంతి భూషణ్‌ ఖండించినా, ములాయంతో మాట్లాడమని శాంతి భూషణ్‌కు ఫోన్‌ కలిపి ఇచ్చిన అమర్‌ సింగ్‌ మాత్రం దీనిని ఖండించేందుకు నిరాకరించారు. ఈ సీడీల వివాదానికి తోడు లోక్‌పాల్‌ బిల్లు ప్యానల్‌లోని ఇతర సభ్యులతోపాటు శాంతి భూషణ్‌ వెల్లడించిన ఆస్తుల వివరాలపై కూడా వివాదం రాజుకుంది. ఆయన తన ఆస్తుల విలువను తగ్గించి చూపారని కొందరు బాహాటంగానే విమర్శలకు చేస్తున్నారు. ఈ అవినీతి ఆరోపణల పరంపరతో శాంతి, ప్రశాంత్‌ భూషణ్‌ల ద్వయం ఆత్మ రక్షణలో పడింది. దీంట్లో నిజాల నిగ్గు తేలే వరకైనా ప్యానల్‌ నుంచి తప్పుకుంటే మంచిదని వారిపై ఒత్తిడి పెరుగుతోంది. అసలు ఈ తండ్రీ కొడుకులిద్దరినీ లోక్‌పాల్‌ బిల్లు ప్యానల్‌లోకి తీసుకోవాలని అన్నా హజారే సిఫారసు చేసినప్పటి నుంచే వివాదాలు కూడా మొదలయ్యాయి. ప్యానల్‌లోకి తండ్రీ కొడుకులను ఇద్దరినీ తీసుకోవడమేమిటని సొంత శిబిరం వారే కొందరు హజారేను ప్రశ్నించారు. ప్యానల్‌ ఎంపికలో పారదర్శకతకు పాతరేశారని విమర్శించారు. దీనిని తిప్పికొట్టేందుకు వారిద్దరూ నీతి నిజాయితీలకు మారు పేరని అన్నా హజారే స్వయంగా కితాబిచ్చాడు. అంతకు ముందు గుజరాత్‌ ముఖ్యమంత్రి నరేంద్ర మోడీని ఇలాగే పొగిడారు. పార్లమెంటు ఎన్నికల్లో పోటీ చేసి శాసన నిర్మాణ ప్రక్రియలో భాగస్వామి కావచ్చు కదా అని అడిగితే ఓటర్లు వంద రూపాయల నోటుకి, మద్యం సీసాకు అమ్ముడు పోతున్నారని జనంపై నింద మోపారు. ప్రజలెన్నుకున్న పార్లమెంటు, ప్రభుత్వాలు ఇన్ని ఉండగా, తాము సూచించిన విధంగానే చట్టం చేయాలని పట్టుబట్టడం, ఆ చట్టం ఎప్పట్లోగా తేవాలో కూడా గడువు నిర్దేశించడం ద్వారా హజారే ప్రజాస్వామ్య ప్రక్రియను హైజాక్‌ చేస్తున్నారని హరీష్‌ సాల్వే వంటి న్యాయకోవిదులు వ్యాఖ్యానించడం గమనార్హం. హజారే ఆశయం మంచిదే కావచ్చు, మార్గం కూడా ఉన్నతమైనదిగా వుండాలి. ఆ స్పృహే ఇక్కడ లోపించింది.
హజారే పేర్కొన్నట్లుగా ఓటర్లు అంత అజ్ఞానులే అయితే దేశ లౌకికవాదాన్ని మంటగలిపేందుకు మతతత్వ శక్తులు యత్నించినప్పుడు ఆ శక్తులకు వ్యతిరేకంగా తిరుగులేని తీర్పు ఎలా ఇవ్వగలిగారు? ఇందిరాగాంధీ ఎమర్జన్సీ పెట్టినందుకు ఆమె పార్టీని చిత్తుగా ఓడించింది ఈ ప్రజలు కాదా? 2004 ఎన్నికల్లో భారత్‌ వెలిగిపోతోందంటూ ఊదరగొట్టిన బిజెపి నేతృత్వంలోని ఎన్డీయేకు ఎలాంటి పరాభవం జరిగిందో తెలీదా? ఆధునిక భారత దేశానికి పరీక్ష ఎదురైన ప్రతి సందర్భంలోనూ ప్రజలు లౌకికవాదం, ప్రజాస్వామ్యంవైపే నిలిచారు. ఇవన్నీ హజారే మరచిపోతే ఎలా? లోక్‌పాల్‌ బిల్లు ముసాయిదాను జూన్‌30 కల్లా ఖరారు చేయాలని, జులైలో జరిగే పార్లమెంటు వర్షాకాల సమావేశాల్లో చట్టంగా ఆమోదించాలని గడువు పెట్టడం ఏ తరహా ప్రజాస్వామ్యమో ఆయనే సెలవివ్వాలి. అదే సమయంలో హజారే ప్రతిపాదించిన జన లోక్‌పాల్‌ బిల్లులో తీసుకోదగిన కొన్ని ముఖ్యమైన అంశాలు కొన్ని ఉన్నాయి. వాటిని తీసుకుంటూనే దీనిపై ఏకాభిప్రాయ సాధనకు ప్రయత్నించాలి. ఇందుకు కొంత సమయం పట్టవచ్చు. అంతవరకు ఓపిక పట్టాలి. 1969లో మొరార్జీదేశారు నేతృత్వంలోని పాలనా సంస్కరణల కమిటీ తొలిసారి లోక్‌పాల్‌ బిల్లును తెచ్చింది మొదలు ఇప్పటివరకు తొమ్మిది సార్లు ఈ బిల్లు పార్లమెంటు చుట్టు ప్రదక్షిణలు చేస్తూనే ఉంది. వామపక్షాలు పటిష్టమైన లోక్‌పాల్‌ బిల్లు కోసం మొదటి నుంచి పట్టుబడుతున్నాయి. 1996లో దేవెగౌడ సారథ్యంలో యునైటెడ్‌ ఫ్రంట్‌ ప్రభుత్వానికి మద్దతు ఇచ్చేందుకు పెట్టిన షరతుల్లో లోక్‌పాల్‌ చట్టం ఒకటి. ఆ సందర్భంగా లోక్‌పాల్‌ పరిధిలోకి ప్రధాన మంత్రిని చేర్చాలా వద్దా అన్న చర్చ వచ్చినప్పుడు ప్రధానిని కచ్చితంగా చేర్చాల్సిందేనని వామపక్షాలు తేల్చి చెప్పాయి. అయితే ఆ ప్రభుత్వం అంతర్గత బలహీనతల కారణంగా ఎక్కువ కాలం కొనసాగలేకపోవడంతో ఆ ప్రయత్నం ఫలించలేదు. మళ్లీ 2004లో తొలి యుపిఏ ప్రభుత్వ ఏర్పాటుకు ప్రాతిపదిక అయిన కనీస ఉమ్మడి కార్యక్రమంలో వామపక్షాల ఒత్తిడి మేరకు లోక్‌పాల్‌ తెస్తామని హామీ ఇచ్చింది. ఆమేరకు ఒక బిల్లును పార్లమెంటులో పెట్టింది. దానిని పరీశీలన నిమిత్తం పార్లమెంటరీ స్థాయీ సంఘానికి నివేదించారు. స్థాయీ సంఘం కొన్ని సిఫారసులు చేసింది. అయినా, అప్పటికీ అవి సంతృప్తికరంగా లేకపోవడంతో తగు మార్పులు చేర్పులు చేసి అర్థవంతమైన బిల్లు తేవాలని నిర్ణయించారు. ఈలోగా ఆ లోక్‌సభ రద్దయింది. లోక్‌పాల్‌ బిల్లు పార్లమెంటు ముందుకు వచ్చినప్పుడు దీనిపై సమగ్రమైన చర్చ జరగాలి. రాజ్యాంగ నిబంధనల ప్రకారం చట్టం తెచ్చే అధికారం పార్లమెంటుకే వుంది. కాబట్టి రాజకీయ పార్టీలు, సామాజిక కార్యకర్తలు, ఇలా అన్ని తరగతులతోనూ చర్చించి, అన్ని కోణాల నుంచి పరిశీలించి పటిష్టమైన బిల్లు తేవాలి.

ఉద్యోగులు, కార్మికులకు ఉరితాడు

  • జీవో నెం 177పై రౌండ్‌టేబుల్‌లో వక్తలు
  • వెంటనే ఉపసంహరించాలని డిమాండ్‌
రాష్ట్ర ప్రభుత్వం తాజాగా విడుదల చేసిన 177 జీఓ కార్మిక, ఉద్యోగ వర్గాలకు ఉరితాడు వంటిదని పలు కార్మిక సంఘాల నాయకులు విమర్శించారు. ఉద్యోగులు, కార్మికుల హక్కులను కాలరాసే విధంగా ఉన్న ఈ జీఓను తక్షణం ఉపసంహరించుకోవాలని వారు డిమాండ్‌ చేశారు. లేదంటే ఉద్యమాన్ని ఉధృతం చేస్తామని హెచ్చరించారు. తమ సమస్యలను పరిష్కరించాలని కోరుతూ ఈనెల 11 నుంచి సమ్మె చేస్తున్న ఫీల్డు అసిస్టెంట్ల డిమాండ్లను ఆమోదించి, సమ్మెను నివారించాలని డిమాండ్‌ చేశారు. 'జీఓ నెంబర్‌ 177ను వెంటనే ఉపసంహరించుకోవాలి' అని డిమాండ్‌ చేస్తూ శుక్రవారం హైదరాబాద్‌లోని సుందరయ్య విజ్ఞాన కేంద్రంలో సిఐటియు, ఎఐటియుసి రాష్ట్ర కమిటీల సంయుక్త ఆధ్వర్యాన వివిధ కార్మిక సంఘాలతో రౌండ్‌టేబుల్‌ సమావేశం నిర్వహించారు. సిఐటియు రాష్ట్ర ప్రధాన కార్యదర్శి ఆర్‌ సుధాభాస్కర్‌ అధ్యక్షతన జరిగిన ఈ సమావేశంలో ఎఐటియుసి రాష్ట్ర ప్రధాన కార్యదర్శి పిజె చంద్రశేఖరరావు, కె విజయకుమార్‌ (బిఎమ్‌ఎస్‌), కె పోలారి (ఐఎఫ్‌టియు), కె సుధీర్‌ (ఎఐయుటియుసి), షమీమ్‌ బేగం (ఐఎన్‌టియుసి), వి గోపాల్‌రెడ్డి (ఛైర్మన్‌, ఉద్యోగ, ఉపాధ్యాయ, కార్మిక, పెన్షనర్ల జెఎసి), ఎమ్‌ జనార్థన్‌రెడ్డి (చైర్మన్‌, ఎపి పబ్లిక్‌ సెక్టార్‌ ఎంప్లాయీస్‌ ఫెడరేషన్‌), టి సత్యనారాయణ (అధ్యక్షులు, సెంట్రల్‌ గవర్నమెంట్‌ ఎంప్లాయీస్‌ కాన్ఫెడరేషన్‌), ఎన్‌ ఆనందరావు (అధ్యక్షులు, ఎపి రెవెన్యూ సర్వీసుల అసోసియేషన్‌), ఆర్‌ లకëయ్య (ప్రధాన కార్యదర్శి, ఆర్టీసీ ఎస్‌డబ్ల్యూఎఫ్‌), డి మురళీమోహన్‌ (కార్యదర్శి, ఎపి సెక్రటేరియట్‌ ఎంప్లాయీస్‌ అసోసియేషన్‌), ఎస్‌ నిర్మలాదేవి (ఎఎన్‌ఎమ్‌ల అసోసియేషన్‌), సత్యనారాయణ (ఎపిఎన్జీవోస్‌ నాయకులు, హైదరాబాద్‌ సిటీ), సామినేని రామారావు (ప్రధాన కార్యదర్శి, ఆంధ్రప్రదేశ్‌ రైతుసంఘం), టి రామకృష్ణ (ఉపాధ్యక్షులు, ఎపి రైతుసంఘం), ప్రసాద్‌ (డివైఎఫ్‌ఐ), ఎవి నాగేశ్వరరావు, భూపాల్‌, పాలడుగు భాస్కర్‌ (సిఐటియు), తదితరులు పాల్గొన్నారు.

ఈ సందర్భంగా సుధాభాస్కర్‌ మాట్లాడుతూ తమ సమస్యలను పరిష్కరించాలంటూ ఉద్యోగులు, కార్మికులు విజ్ఞాపన పత్రాలు సమర్పించినా వాటిని పట్టించుకోకుండా తాత్సారం చేస్తున్న ప్రభుత్వం, దీనికి నిరసనగా వారు చేపట్టే ఆందోళనలు, పోరాటాలను అణగదొక్కేందుకే 177 జీఓను విడుదల చేసినట్లు విమర్శించారు. ఈ జీఓ కేవలం ప్రభుత్వశాఖల్లో పనిచేసే రెగ్యులర్‌ ఉద్యోగులకే పరిమితం కాదని చెప్పారు. ఈ జీఓను ఆసరాగా చేసుకొని ఆయా శాఖల్లో పనిచేసే కాంట్రాక్టు, ఔట్‌సోర్సింగ్‌ ఉద్యోగులతోపాటు ఫిక్స్‌డ్‌ వేతనం, గౌరవ వేతనం, పారితోషికాలతో పనిచేసే వారిపై కూడా దాడి పెరుగుతుందని హెచ్చరించారు. ప్రభుత్వ రంగ ఉద్యోగులకు కూడా సమ్మె హక్కులేదంటూ ఈ జీఓలో పేర్కొనడం దారుణమని వ్యాఖ్యానించారు. పిజె చంద్రశేఖరరావు మాట్లాడుతూ ప్రపంచ బ్యాంకు ముందు వినయవిధేయతలు ప్రదర్శించే పనిలో భాగంగానే రాష్ట్ర ప్రభుత్వం ఈ జీఓను తీసుకొచ్చిందని విమర్శించారు. నయా ఉదారవాద విధానాలను అమలుపరచడంలో భాగంగానే రాష్ట్ర ప్రభుత్వం ఇలాంటి దుర్మార్గపు చర్యలకు పూనుకుంటోందని విమర్శించారు. గోపాలరెడ్డి మాట్లాడుతూ ప్రభుత్వ ఉద్యోగులను కట్టు బానిసలుగా చేసుకునేందుకే ప్రభుత్వం ఈ జీఓను విడుదల చేసిందని అన్నారు. జనార్థన్‌రెడ్డి మాట్లాడుతూ ఉద్యోగుల ఆందోళనలు, పోరాటాలను అణచివేసేందుకు, వారిని ప్రజల నుంచి, ప్రజా ఉద్యమాల నుంచి వేరు చేసేందుకే ప్రభుత్వం 177 జీఓను విడుదల చేసిందన్నారు. రాజకీయంగా, పరిపాలనాపరంగా విఫలమైన ప్రభుత్వం తన వైఫల్యాలను కప్పిపుచ్చుకునేందుకే ఈ విధమైన చర్యలకు పాల్పడుతోందని దుయ్యబట్టారు. ఆర్‌ లకëయ్య మాట్లాడుతూ ఉద్యోగులు క్రమశిక్షణగా ఉండేందుకే ఈ జీఓను తెచ్చామంటూ ముఖ్యమంత్రి చెప్పడం విడ్డూరంగా ఉందన్నారు. ఉద్యోగులు, కార్మికులకు సంబంధించిన చట్టాలు, నిబంధనలను యథేచ్ఛగా ఉల్లంఘిస్తున్న ప్రభుత్వానికి క్రమశిక్షణ గురించి మాట్లాడే అర్హత లేదన్నారు. ఉద్యోగులను తన కాళ్ల కింద చెప్పుల్లాగా ఉంచేందుకే ఇలాంటి చర్యలకు రాష్ట్ర ప్రభుత్వం పూనుకుంటోందని చెప్పారు. 177 జీఓను ఉపసంహరించాల్సిందిగా ప్రభుత్వంపై ఒత్తిడి తెచ్చేందుకు అన్ని కార్మిక సంఘాలూ కలిసి త్వరలోనే పోరాట కార్యక్రమాన్ని రూపొందించుకుంటాయని తెలిపారు. అన్ని జిల్లా కేంద్రాల్లో ఉద్యోగ, ఉపాధ్యాయ, కార్మిక సంఘాల రౌండ్‌ టేబుల్‌ సమావేశాలు నిర్వహించాలని కూడా నిర్ణయించారు. రాష్ట్ర సదస్సు నిర్వహించాలని, అందులో తదుపరి ఆందోళనా కార్యక్రమాన్ని ప్రకటించాలను కూడా ఈ రౌండ్‌టేబుల్‌ సమావేశం నిర్ణయించింది.

ఘనంగా అంబేద్కర్‌ 121వ జయంతి

  • నివాళులర్పించిన రాజకీయ నేతలు
  • ఎస్సీ, ఎస్టీ సబ్‌ప్లాన్‌ నిధులు వారికే ఖర్చు చేయాలని డిమాండ్‌
భారత రాజ్యాంగ నిర్మాత, భారతరత్న బాబాసాహెబ్‌ డాక్టర్‌ బిఆర్‌ అంబేద్కర్‌ 121వ జయంతి ఘనంగా జరిగింది. లోయర్‌ ట్యాంక్‌బండ్‌లోని ఆయన విగ్రహనికి అన్ని రాజకీయ పార్టీల నేతలతోపాటు వివిధ సంఘాల నాయకులు పూలమాలలు వేసి ఘన నివాళులు అర్పించారు. గురువారం ఉదయం 9.45 నిమిషాలకు ముఖ్యమంత్రి కిరణ్‌కుమార్‌రెడ్డి పూలమాలవేసి నివాళులర్పించారు. అనంతరం కేక్‌ కట్‌చేసి పేదలకు పంచారు. నిరుపేద మహిళలకు చీరలను పంచిపెట్టారు. ముఖ్యమంత్రితో పాటు మంత్రులు పితాని సత్యనారాయణ, దానం నాగేందర్‌, ముఖేష్‌గౌడ్‌, శంకర్రావు, సికింద్రాబాద్‌ ఎంపి అంజన్‌కుమార్‌ యాదవ్‌, గ్రేటర్‌హైదరాబాద్‌ మేయర్‌ బండ కార్తీకరెడ్డి నివాళులర్పించిన వారిలో ఉన్నారు. టిడిపి అధ్యక్షులు, మాజీ ముఖ్యమంత్రి నారాచంద్రబాబునాయుడు అంబేద్కర్‌కు పూలదండ వేసి నివాళులర్పించారు. ఆయనతోపాటు ఎమ్మెల్యే మోత్కుపల్లి నర్సింహులు, తీగల కృష్ణారెడ్డి కూడా ఉన్నారు. పిసిసి అధ్యక్షులు డి శ్రీనివాస్‌ నివాళులర్పించారు. సిపిఎం రాష్ట్ర కార్యదర్శి బివి రాఘవులు అంబేద్కర్‌ జయంతి సందర్భంగా ఆర్టీసి క్రాస్‌ రోడ్‌ నుండి లోయర్‌ ట్యాంక్‌బండ్‌ వరకు సైకిల్‌ యాత్ర నిర్వహించారు. అనంతరం అంబేద్కర్‌ విగ్రహనికి పూలమాల వేసి నివాళులర్పించారు.

ఆయనతోపాటు పార్టీ రాష్ట్ర కార్యదర్శివర్గ సభ్యులు పి మధు, వై వెంకటేశ్వరరావు నివాళులర్పించారు. సిపిఐ రాష్ట్ర కార్యదర్శి నారాయణ, పార్టీ నేత రామకృష్ణ నివాళులర్పించారు. అనంతరం నారాయణ మాట్లాడుతూ సబ్‌ప్లాన్‌లో దళితులకు కేటాయించిన నిధులను వారికే కేటాయించాలని డిమాండ్‌ చేశారు. భవిష్యత్‌లో అవినీతి, ఎస్సీ, ఎస్టీ సబ్‌ప్లాన్‌ నిధులను దళిత,గిరిజనులకే ఖర్చుచేయాలంటూ ఉద్యమం చేపడతామని చెప్పారు. లోక్‌సత్తా రాష్ట్ర ప్రధానకార్యదర్శి డివిఎస్‌ వర్మ, టిఆర్‌ఎస్‌ సీనియర్‌నేత నాయిని నర్సింహరెడ్డి, ప్రజారాజ్యం అధ్యక్షులు చిరంజీవి అంబేద్కర్‌కు నివాళులర్పించిన వారిలో ఉన్నారు. బిజెపి మాజీ జాతీయ అధ్యక్షులు బంగారు లక్ష్మణ్‌, రాష్ట్ర అధ్యక్షులు కిషన్‌రెడ్డి, సీనియర్‌ నేతలు బండారు దత్తాత్రేయ, బద్దంబాల్‌రెడ్డి నివాళులర్పించారు. మాదిగ రిజర్వేషన్‌ పోరాట సమితి(ఎంఆర్‌పిఎస్‌) వ్యవస్థాపక అధ్యక్షులు మందకృష్ణ మాదిగ అంబేద్కర్‌కు నివాళులర్పించి మాట్లాడుతూ దళితులను పట్టించుకోని కేంద్ర, రాష్ట్ర ప్రభుత్వాలకు ఆయనకు దండవేసి నివాళులర్పించే నైతిక హక్కు లేదన్నారు. కులవివక్ష వ్యతిరేక పోరాట సంఘం(కెవిపిఎస్‌) రాష్ట్ర కార్యదర్శి జాన్‌వెస్లీ, ఉపాధ్యక్షులు గంగాధర్‌, భారత ప్రజాతంత్ర యువజన సమాఖ్య (డివైఎఫ్‌ఐ) రాష్ట్ర కార్యదర్శి బాలకాశి, ఉపాధ్యక్షులు ప్రసాద్‌, భారత విద్యార్థి సమాఖ్య (ఎస్‌ఎఫ్‌ఐ) రాష్ట్ర అధ్యక్షులు సూర్యారావు, ఉపాధ్యక్షులు మల్లేష్‌ నివాళుర్పించారు. వైఎస్సార్‌ కాంగ్రెస్‌ పార్టీ నేత రాజ్‌ఠాకూర్‌ అంబేద్కర్‌, ఎస్‌ శ్రీనివాస్‌, ప్రకాష్‌రాజు తదితరులు నివాళులర్పించిన వారిలో ఉన్నారు. తెలంగాణ ప్రజాఫ్రంట్‌ అధ్యక్షులు గద్దర్‌, తెలంగాణ రాజకీయ జెఎసి చైర్మన్‌ ప్రొఫెసర్‌ కోదండరాం, తెలంగాణ ఎన్‌జివోల సంఘం నేతలు దేవిప్రసాద్‌, కృష్ణయాదవ్‌, గెజిటెడ్‌ ఉద్యోగుల నేత శ్రీనివాస్‌గౌడ్‌ తదితరులు నివాళులర్పించారు. అనంతరం కోదంరాం మాట్లాడుతూ బాబాసాహెబ్‌ అంబేద్కర్‌ స్పూర్తితో అందరూ ముందుకు వెళ్లాలన్నారు. చిన్న రాష్ట్రాల ద్వారా అభివృద్ది సాధ్యమనే విషయాన్ని ఆయన ఆనాడే చెప్పారని గుర్తు చేశారు.

ఎస్సీ, ఎస్టీ కాలనీలకు మట్టి పనులే!

  • అనుసంధానంపై అనుమానాలు
  • ఆసక్తి చూపని ఎంఎల్‌ఏలు
ఎస్సీ, ఎస్టీ కాలనీలపై సర్కారు వివక్ష ఇది. మౌలిక వసతుల పేరిట రాష్ట్ర వ్యాప్తంగా ఆధునిక హంగులు అద్దుతున్న రాష్ట్ర ప్రభుత్వం ఎస్సీ, ఎస్టీ కాలనీల్లో మాత్రం మట్టి పనులతో సరిపెట్టనుంది. దళిత గిరిజన ఆవాసాల అభివృద్దికోసం ఇటీవల వ్యవసాయ కార్మికసంఘం, కెవిపిఎస్‌ తదితర సంఘాలతో పాటు సిపిఎం నేతృత్వంలో రాష్ట్ర వ్యాప్తంగా పెద్దఎత్తున ఆందోళనలు జరిగిన సంగతి తెలిసిందే. ఈ ఆందోళనలతో దిగివచ్చిన ప్రభుత్వం ఉపాధిహామీ నిధులతో, శాసనసభ నియోజకవర్గ అభివృద్ధి నిధులను అనుసంధానం చేసి ఎస్సీ,ఎస్టీ కాలనీల్లో మౌలిక వసతులను అభివృద్ధి చేస్తామని ప్రకటించింది. దీనికోసం వెయ్యి కోట్ల రూపాయలను ఖర్చు చేయను న్నట్లు ముఖ్యమంత్రి ఎన్‌. కిరణ్‌కుమార్‌రెడ్డి తెలిపారు. ఇప్పుడు ఈ ప్రకటనపైనే అనుమానాలు వ్యక్తమవ ుతున్నాయి. ఉపాధి హామీ చట్టం నిబంధనల ప్రకారం ఆ పథకం కింద చేపట్టే పనులకు ఏ ఇతర నిధులను అనుసంధానం చేసినా మట్టిపనులకే పరిమితం చేయాల్సిఉంది. దీనికి భిన్నంగా జరిగితే కేంద్ర ప్రభుత్వం నిధులు విడుదల చేసే అవకాశమే లేదని అధికారులు చెబుతున్నారు. ఎస్సీ, ఎస్టీ కాలనీలను శాశ్వత ప్రాతిపదికన అభివృద్ధి చేయాలన్న చిత్తశుద్ది ప్రభుత్వానికి ఉంటే ఉప ప్రణాళిక కింద కేటాయించిన నిధులనే దీనికోసం ప్రభుత్వం వినియోగించేదన్న అభిప్రాయం వ్యక్తమవుతోంది. వాస్తవానికి షెడ్యూల్డ్‌ కులాల ఉప ప్రణాళిక కేటాయించిన నిధులే 2009-10 ఆర్థిక సంవత్సరంలో మూడువేల కోట్లరూపాయల దాకా మిగిలిఉంది.

ఆ మొత్తంలో దాదాపుగా 2662 కోట్ల రూపాయలు ఇతర పథకాలకు మళ్లించారు. గత ఆర్థిక సంవత్సరంలోనూ ఇదే పరిస్థితి. 2010-11 ఆర్థిక సంవత్సరలో ఎస్సీ ఉపప్రణాళిక నిధులు దాదాపుగా 4వేల కోట్లు మిగిలినట్టు అంచనా. సబ్‌ప్లాన్‌ కింద కేటాయించిన మొత్తాలను ఇతర పథకాలను మళ్లిస్తున్న ప్రభుత్వం ఉద్దేశపూర్వకంగానే ఉపాధి హామీ నిధులతో దళిత,గిరిజన ఆవాసాల అభివృద్ధిని ముడిపెడుతోందన్న అభిప్రాయం వ్యక్తమవుతోంది. తొలుత ఉపాధిహామి పథకంతో మట్టి పనులు చేసినప్పటికి ఆ తరువాత వీటినుండి శాశ్వత ప్రయోజనం పొందాలన్నా ఇతర నిధులను వినియోగించాల్సిఉంది. ఆ దశలో కూడా సబ్‌ప్లాన్‌ నిధులను వినియోగించడానికి సర్కారు సిద్దపడక పోవడం గమనార్హం. దీంతో చివరకు ఎస్సీ,ఎస్టీ కాలనీల్లో మట్టిపనులు మాత్రమే మిగలనున్నాయి. ఉపాధి హామీతో నేరుగా అనుసంధానానికి నిబంధనలు అంగీకరించకపోవడంతో మట్టి పనులు చేసిన తర్వాత కాంక్రీటును వేసేందుకు నియోజవర్గ అభివృద్ధి నిధులను ఖర్చు చేస్తామని అధికారులు చెబుతున్నారు. 22జిల్లాల్లో 1500 ఎస్సీ, ఎస్టీ ఆవాస ప్రాంతాలో ఈ పనులు చేస్తామని వారు తాజాగా చెబుతున్నారు. అయితే ఈ నిధులను ఖర్చు పెట్టాలంటే సంబంధిత ఎమ్మెల్యేలు అనుమతి తప్పనిసరని తెలిసిందే. అయితే ఈ పనులపట్ల ఎంఎల్‌ఏల నుండి పెద్దగా ఆసక్తి వ్యక్తం కాకపోవడం గమనార్హం. అసెంబ్లీ బడ్జెట్‌ సమావేశాలు జరిగేటప్పుడే గ్రామీణాభివృద్ధి శాఖ మంత్రి చాంబర్‌లో జిల్లాల వారిగా ఎమ్మెల్యేలు, ఎమ్మెల్సీలకు ఉపాధిహామీ పథకంపై అవగాహన సమావేశం జరిపారు.

కానీ ఈ సమావేశానికి ఎమ్మెల్యేలు, ఎమ్మెల్సీల హాజరు శాతం నామమాత్రమే. ఈసమావేశాల్లో హాజరైన ప్రజా పతినిధులు కూడా పలు అనుమానాలను వ్యక్తపర్చినట్లు తెలిసింది. ఎస్సీ, ఎస్టీ ప్రాంతాల్లో రోడ్ల నిర్మాణానికి వందశాతం ఉపాధిహామీ నిధులనే ఖర్చుపెడితే బాగుంటుందని వారు సూచించినట్లు సమాచారం. పైగా తమ నిధులను కేటాయించేందుకు ససేమిరా అన్నట్లు తెలిసింది. వారు ప్రజా ప్రతినిధులుగా ఎన్నికై రెండేళ్లు గడుస్తున్న కూడా నియోజకవర్గ నిధులను ప్రభుత్వం పెద్దగా మంజూరు చేయలేదు. పైగా అరకొర నిధులతో తమ కార్యకర్తలను సంతృప్తి పర్చడమే కష్టమని, ఇక ఉపాధిహామీకి నిధులను కేటాయించడమేమిటని బాహాటంగానే మాట్లాడుతున్నారు. అంతేకాకుండా ఉపాధిహామీకి కేంద్రప్రభుత్వం వేల కోట్ల నిధులను ఇస్తున్నప్పుడు తమ నిధులకు ముడిపెట్టడమేమిటని ప్రశ్నిస్తున్నారు. దీంతో ఎమ్మెల్యేల నిధుల ఉపాధిహామీకి కేటాయించే పరిస్థితి లేదని అర్థమవుతుంది. ఎంపీ లాడ్స్‌ పరిస్థితి ఇంతే. ఎస్సీ, ఎస్టీ ప్రాంతాల్లో రోడ్ల నిర్మాణం చేపట్టేందుకు సంబంధిత గ్రామ పంచాయతీలను గ్రామసభ ద్వారా ఎంపిక చేయాలి అనంతరం తప్పకుండా ఎమ్మెల్యేల ఆమోదం పొందాలి. అంతేకాకుండా మెటిరియల్‌ కంపోనెంటు కింద 5శాతం పూర్తయిన గ్రామ పంచాయతీల్లోనే రోడ్ల నిర్మాణం చేపట్టనున్నట్లు ప్రభుత్వం పేర్కొంది. గ్రామాలను గుర్తించడంలో పలు ఇబ్బందికర పరిస్థితులున్నాయని అధికారులు చెబుతున్నారు.
ఎస్‌సి ఉపప్రణాళిక ఖర్చు ఇలా (ప్రభుత్వ లెక్కల ప్రకారం ... కోట్ల రూపాయల్లో)
సంవత్సరం కేటాయింపు ఖర్చు మిగులు
2007-08 4355.90 3830.16 525.74
2008-09 7630.42 3511.44 4118.98
2009-10 5243.16 2764.79 2478.37
2010-11 6131.39 2521.82 3609.57

సంక్షేమంపై చిన్నచూపు

  • అందుకే మానవ వనరుల అభివృద్ధిలో రాష్ట్రం వెనుకబాటు
  • మరింత పేదరికంలోకి దళితులు, గిరిజనులు
  • వెల్లడించిన ప్రణాళికా సంఘం
గత రెండు దశాబ్దాలలో సామాజిక రంగానికి ప్రభుత్వం చేస్తున్న వ్యయం స్థూల రాష్ట్ర ఉత్పత్తి (జిఎస్‌డిపి)లో, మొత్తం వ్యయంలో శాతంగా తగ్గిపోవటంతో ప్రధాన రాష్ట్రాలలో మానవ అభివృద్ధి సూచిలో రాష్ట్ర ర్యాంకు పడిపోవటానికి దారితీసింది. సామాజిక అభివృద్ధిపై ప్రభుత్వ ప్రకటనలకు ఈ పరిస్థితి విరుద్ధంగా ఉందని ప్రణాళికా సంఘం వ్యాఖ్యానించింది. అభివృద్ధి సంక్షేమం రెండు కళ్లని చెబుతున్న పాలకుల మాటల్లోని డొల్లతనాన్ని ప్రణాళికా సంఘం బట్టబయలు చేసింది. గత రెండు దశాబ్దాలలో జిఎస్‌డిపిలో కేవలం 6 నుంచి 10 శాతం మేరకే రాష్ట్ర ప్రభుత్వం ఖర్చు చేసినట్లు ప్రణాళికా సంఘం ముఖ్యమంత్రికి పంపిన పత్రంలో పేర్కొంది. సామాజిక సేవలకు చేసిన వ్యయం 1980 దశకంలో 6.59 శాతం కాగా, అది 1990 దశకంలో 5.61 శాతానికి, 2000-07లో 5.55 శాతానికి పడిపోయింది. ఈ కాలాలలో రాష్ట్ర ప్రభుత్వం సామాజిక రంగంపై చేసిన మొత్తం వ్యయం శాతం వరుసగా 46, 42, 35.6గా ఉన్నాయి. 2000-07 కాలంలో విద్య నిమిత్తం చేసిన వ్యయం వాటాలో పెరుగుదల లేకపోగా, ఆరోగ్యం, కుటుంబ సంక్షేమాల నిమిత్తం చేసిన వ్యయం తగ్గుదల ధోరణులతో ఉంది. ప్రభుత్వ ఆర్థిక, లక్ష్యాల ప్రాధాన్యతలలో సామాజిక రంగం ప్రాముఖ్యత ఎలా ఉందో ఈ పరిస్థితి సూచిస్తున్నదని ప్రణాళికా సంఘం వ్యాఖ్యానించింది.

వివిధ రంగాలకు చేసిన ప్రణాళికా కేటాయింపులలో సామాజిక రంగానికి చేసిన కేటాయింపులను తక్కువగా వ్యయం చేసినట్లు, గత ఏడాది ఏప్రిల్‌ మొదటి తేదీ నాటికి మూడేళ్ళ కాలానికి రూ.8,447 కోట్ల మేరకు చెల్లింపులు పెండింగులో ఉన్నాయని రాష్ట్ర ప్రభుత్వమే తెలిపిందని ప్రణాళికా సంఘం వివరించింది.
మరింత పేదరికంలో ఎస్‌సిలు, ఎస్‌టిలు
రాష్ట్రంలో తలసరి ఆదాయం గణనీయంగా పెరిగినప్పటికి, ప్రాంతీయ వ్యత్యాసాలు, గ్రామీణ-పట్టణ వ్యత్యాసాలు, చాలా అధికంగా సామాజిక వ్యత్యాసాలు ఉన్నాయని వివరిస్తూ, ఈ వ్యత్యాసాలను పూడ్చటం ప్రభుత్వ ప్రాధాన్యతలలో ఒకటి కావాలని ప్రణాళికా సంఘం పేర్కొంది. జిల్లా స్థూల ఉత్పత్తి గణాంకాల ప్రకారం తలసరి జిడిపి రూ.15 వేలకు తక్కువగా ఉండి, రాష్ట్ర సగటుకన్నా పెరుగుదల రేటు చాలా తక్కువగా ఉన్న కర్నూలు, నిజామాబాద్‌, అనంతపురం జిల్లాల పట్ల ప్రభుత్వం ప్రత్యేక శ్రద్ధ చూపాలని ప్రణాళికా సంఘం సూచించింది. షెడ్యూల్డు కులాలు, షెడ్యూల్డు జాతులలో పేదరికం పెరుగుతుం డటం ఈ వ్యత్యాసాలలో మరొక పార్శ్యం. దారిద్య్రంలో ఉన్నవారిలో ఎస్‌సిల శాతం 1993లో 26 శాతం నుంచి ఇప్పటికి 30 శాతానికి పెరిగింది. అదే విధంగా, పేదలలో ఎస్‌టిల శాతం 1983-2005 కాలంలో 9 శాతం నుంచి 23 శాతానికి పెరిగింది. పట్టణ పేదలలో ఎస్‌సిల శాతం 12 నుంచి 20 శాతానికి పెరిగింది.
ప్రణాళికా పెట్టుబడి లక్ష్యాన్ని రాష్ట్రం సాధిస్తుందా?
వచ్చే మార్చి నాటికి ముగియనున్న 11వ పంచవర్ష ప్రణాళికా కాలంలో రూ.1,47,395 కోట్ల మేరకు (2006-07 నాటి ధరల ప్రకారం) ప్రణాళికా పెట్టుబడిని ఖర్చు చేయాలన్న లక్ష్యాన్ని నెరవేర్చేందుకు ఆంధ్రప్రదేశ్‌ గట్టి కృషి చేయాల్సి ఉన్నదని ప్రణాళికా సంఘం వ్యాఖ్యానించింది. 11వ ప్రణాళిక మొదటి నాలుగేళ్ళలో రాష్ట్రం చేసిన ప్రణాళికా పెట్టుబడి వ్యయం రూ.1,10,439 కోట్లు (70.78 శాతం). 11వ ప్రణాళికా కాలంలో జిఎస్‌డిపిలో 9.5 శాతం పెరుగుదలను సాధించాలన్నది లక్ష్యం. కేంద్ర గణాంక సంస్థ గణాంకాల ప్రకారం జిఎస్‌డిపిలో రాష్ట్రం 2007-08లో 10.75 శాతం పెరుగుదలను సాధించగా, 2008-09లో అది 5.04 శాతానికి, 2009-10లో 5.45 శాతానికి తగ్గిపోయింది. 11వ ప్రణాళికా కాలంలో సాధించగలదని అంచనా వేసిన 8.1 శాతం ఆర్ధిక పెరుగుదల రేటు లక్ష్యాన్ని 12వ ప్రణాళికలో 10 శాతానికి పెంచాలనే లక్ష్యంతో ప్రణాళికా దృక్పధం పత్రాన్ని రూపొందిస్తున్నట్లు ప్రణాళికా సంఘం తెలిపింది.
వనరుల సేకరణకు సంబంధించి, 11వ ప్రణాళిక మొదటి నాలుగేళ్ళలో ప్రణాళికా వనరుల నిమిత్తం జిఎస్‌డిపిలో 4 శాతం మేరకు రాష్ట్ర స్వంత వనరుల నుంచి లభించటంతో ప్రస్తుత ఆదాయ మిగులు (బిసిఆర్‌) జిఎస్‌డిపిలో దాదాపు 3 శాతంగా సానుకూలంగా ఉందని ప్రణాళికా సంఘం పేర్కొంది. జిఎస్‌డిపిలో పన్నుల ఆదాయం 2008లో దాదాపు 8.8 శాతం నుండి 2009-10లో దాదాపు 9.9 శాతానికి పెరిగింది. 2009-10లో జాతీయ సగటు 7.5 శాతం కన్నా ఇది ఎక్కువ. రాష్ట్ర ప్రభుత్వ అప్పు జిఎస్‌డిపిలో దాదాపు 31 శాతంగా జాతీయ సగటు 32 శాతం కన్నా తక్కువగా ఉంది. మొత్తం మీద రాష్ట్ర ద్రవ్య నిర్వహణ స్థిరంగా ఉందని, ప్రభుత్వ పెట్టుబడిని మెరుగుపర్చేందుకు వనరులను సమకూర్చేందుకు, కీలక రంగాలలో ఉత్పాదకతకు దోహదం చేయగలదని ప్రణాళికా సంఘం అభిప్రాయపడింది. నిర్ణీత లక్ష్యాల మేరకు ప్రణాళికా పెట్టుబడిని ఖర్చు చేయలేక, పన్నుల భారం పెరచుతూ, మానవ అభివృద్ధి సూచికలో దిగజారుతున్న స్థితిలో రాష్ట్ర ప్రభుత్వ ద్రవ్య నిర్వహణపై ప్రణాళికా సంఘం ఇచ్చిన కితాబు నయా ఉదారవాద సంస్కరణలతో కూడిన దాని అమానవీయ దృక్పథాన్ని వెల్లడిస్తున్నది.

1980 1990 2000-07
దశకం (%) దశకం (%) (%)
సామాజిక సేవలకు
చేసిన వ్యయం 6.59 5.61 5.51
సామాజిక రంగంపై
మొత్తం వ్యయం 46 42 35.6